Écluse 11, Frankrijk zoals het ooit was

ontwerp en bouw: Jan van Munster, bouwperiode 2019 – 2020.

Écluse 11, Frankrijk zoals het ooit was

Korte kenschets van de baan

Een nieuwe Franse modelspoorbaan met de titel Écluse 11 (spreek uit als: eekluuse onze). Waarop oude tijden herleven in een stadje met station en gelegen aan een kanaal. Écluse 11 is een tentoonstellingsbaan van 244 cm lang en 80 cm diep. Aan beide zijkanten is er nog een opstelspoor van 75 cm lang. Er is een geautomatiseerd treinverkeer en over het kanaal bewegen een paar boten. De sluis functioneert en brengt de boten omhoog en omlaag. Er wordt gebruik gemaakt van een digitaal DCC systeem (Twincenter/Intellibox) en het computerprogramma Koploper©.

De baan is privé-eigendom van Jan van Munster, die deze samen met de teamleden van MST de Maaslijn presenteert op tentoonstellingen.

Plattegrond (niet op schaal)

Op de plattegrond is een globaal beeld gegeven van de modelspoorbaan Écluse 11. Links ligt het lager gelegen gedeelte van het kanaal met loswal, rechtsvoor de werkende sluis en het hoger gelegen gedeelte van het kanaal.

Kenmerken van de modelpoorbaan Écluse 11

Modelspoorbaan Écluse 11

Sluizen “la Vallée des Éclusiers”

De baan is geïnspireerd door de sluizen in La Vallée des Éclusiers gelegen in de Vogezen. Midden de 19e eeuw was er behoefte aan een transportverbinding tussen de Marne en de Rijn. Daarom werd het kanaal de la Marne aux Rhin gegraven. Het is een heuvelachtig gebied en op diverse plaatsen werd het kanaal door een tunnel geleid. De schepen werden met een treintje daar door heen getrokken. In de omgeving van Arzviller moest een hoogteverschil van 45 meter overwonnen worden. Daarvoor werden over een lengte van bijna 4 kilometer 17 sluizen aangelegd. Bij elke sluis stond een woning voor de sluiswachter. Deze sluizen zijn tot eind jaren 60 van de vorige eeuw in gebruik geweest. Toen werd er een scheepslift in gebruik genomen, plan Incline de Arzviller St Louis. Het sluizencomplex en een aantal woningen raakten in verval. Langs het vroegere kanaal is nu een fraaie wandel en fietsroute. Het goederenvervoer gaat nu per spoor en het kanaal is voornamelijk voor recreatief verkeer.

Michel Hensen heeft een mooie film gemaakt over La Vallée des Éclusiers  (aanklikken svp) welke op YouTube te vinden is. Écluse 11 in La Vallee des Eclusiers zoals deze er nu bijligt.

Vieux- Jean

Een ander element op de baan is het fictieve plaatsje Vieux Jean dat aan een enkelsporig traject ligt. Vieux Jean zou ook in noord Frankrijk kunnen liggen. Op het kleine stationnetje Vieux-Jean stoppen alleen korte lokaal treinen en railbussen. Goederen en interlokale treinen rijden door. Er is een verlading van goederen en een loods. Het geheel wordt gecompleteerd door een antiek toiletgebouw.

Station Vieux Jean

Daar is ook een scheepswerfje en de lokale garage.

Op de Place de la République is de weekmarkt aan de gang. Een straatorkestje zorgt voor de sfeer en er kan gegeten en gedronken worden. De weg over de onbewaakte overweg voert omlaag naar het haventje aan het kanaal.

Transport en opbouw op tentoonstellingen

De baan zit in 2 gesloten kasten die ook voor het transport dienen. De voor- en zijwanden kunnen afgenomen worden en de 2 kasten worden vervolgens samengevoegd tot een geheel. Dit staat los op een houten onderstel.

Gebruikte materialen

Op een ondergrond van triplex is het landschap met piepschuim opgebouwd. Voor de rotspartijen is gebruikt gemaakt van gips en latex mallen. De sluis is geheel zelfbouw en kwam met behulp van Skiptram© tot stand. Water bestaat uit styreenplaat met daarop glanslak in verschillende kleuren en 3 lagen hoogglans bootlak. Groenvoorzieningen komen o.a. van Woodlands© Heki©, de bomen zijn zelfbouw. Station en andere gebouwen zijn van Aritec© , AlsaCast© , MKD© en zelfbouw. Boten zijn van Artitec(c) en Faller© en gemotoriseerd met FallerCar© onderdelen. Als verlichting van het geheel wordt gebruik gemaakt van 10 led spots.

Inzet modeltreinen

Er wordt gereden met Autorails van de typen:

X2800, X2400, Renault VH, Picasso, ABJ1, 3 en 4. En ook met stoomlocomotieven van de typen 141TC en 232TC.

Foto’s baan in aanleg

Jan van Munster, ModelSpoorTeam de Maaslijn

Colofon

  • Ontwerp en bouw modelspoorbaan: Jan van Munster
  • Opstelstations, bediening en computersturing: Jan van Munster
  • Rollend materieel: Jan van Munster,
  • Foto’s: Jan van Munster copyright.
  • Tekst: Jan van Munster.

Links met foto’s en films op interessante sites

Michel Hensen heeft een mooie film over La Vallee des Eclusiers  (aanklikken svp) gemaakt welke op YouTube te vinden is.

Fraaie sfeerfoto’s van  de sluis 11 La Vallee des Eclusiers staan op de (Franstalige) site van Michel Hensen.

Een ander kanaal is het Canal de Vosges (vroeger: Canal de L’Est Sud). Dit is nog bevaarbaar voor recreatieverkeer. Dit kanaal loopt van Toul naar Corre met 93 sluizen met Frecinet afmetingen.

Interessant zijn ook foto’s van een tunnel in een kanaal in een in verval geraakt kanaal.